Μεστά

004628 Φρίξος Αριστεύς, Μεστά, 1936, ελαιογραφία σε καμβά, 50 × 66 εκ.

Ο Αριστεύς έγραφε στην Αυτοβιογραφία του: «Τα Μεστά έχουν εντονώτατον μεσαιωνικόν χαρακτήρα. Όλα τα σπίτια είναι θολωτά και από πάνω ως και από κάτω από τους θόλους διέρχονται δρόμοι διότι τα σπίτια συνέχονται το εν με το άλλο [...]. Ένεκα τούτου η γενική άποψις είναι μάλλον μονότονος διότι δεν φαίνονται παρά μόνο οι ταράτσες των σπιτιών». Στο απόσπασμα φαίνεται ο ζωγράφος να κατανοεί πως το ζητούμενο της σειράς των πινάκων του από τη Χίο ήταν απλώς να καταγράψει το νησί προς τέρψιν του παραγγελιοδότη του, Αργέντη. Αυτές οι γενικές απόψεις των παραδοσιακών οικισμών λίγο ενδιέφεραν τον συμβολιστή καλλιτέχνη, ο οποίος αρεσκόταν να αποδίδει θέματα της φαντασίας και του μύθου. Αυτό δεν σημαίνει πως οι πίνακες δεν έχουν ιδιαίτερη αισθητική και ιστορική αξία. Στα Μεστά, ο μεσαιωνικός οικισμός μπορεί να μοιάζει στον ζωγράφο μονότονος. Συνιστά, ωστόσο, πολύτιμη αποτύπωση του μεσαιωνικού χωριού. Οι αυστηροί όγκοι των πέτρινων σπιτιών, δουλεμένων με την τοπική πέτρα, γίνονται ένα με το τοπίο. Στο μέσον δεσπόζει ο επιβλητικός Ιερός Ναός Παμμεγίστων Ταξιαρχών, χτισμένος στη θέση του γκρεμισμένου γενουάτικου πύργου. Κυρίως, όμως, ο πίνακας δείχνει ότι ο Αριστεύς μπόρεσε με αδρό σχέδιο, γρήγορες, ανάγλυφες πινελιές, φωτεινά και θερμά χρώματα, να συλλάβει το τοπίο του νησιού με τρόπο πρωτότυπο και ταυτόχρονα ρεαλιστικό, δίνοντας έμφαση εξίσου στην ενδελεχή παρατήρηση και τη ζωγραφική ελευθερία.