Βάζο με λουλούδια

000089 Φραντς Ξάβερ Πίλερ [Franz Xaver Pieler], Βάζο με λουλούδια, χ.χ., ελαιογραφία σε ξύλο, 26 × 21 εκ.

Αν και έζησε το μεγαλύτερο διάστημα της ζωής του κατά τον 20ό αιώνα, ο Αυστριακός ζωγράφος, διακοσμητής και συντηρητής Φραντς Ξάβερ Πίλερ εργάστηκε αντλώντας έμπνευση από την τέχνη του παρελθόντος και συγκεκριμένα από τη νεκρή φύση της εποχής του Μπαρόκ. Ζωγράφιζε κυρίως ανθογραφίες (βάζα με λουλούδια), που τον έκαναν γνωστό σε έναν κύκλο συλλεκτών κυρίως στη χώρα του, την Αυστρία. Ο μικρός πίνακας στη συλλογή της Πινακοθήκης αποτελεί τυπικό δείγμα της καλλιτεχνικής του δημιουργίας. Βασικό πρότυπο του Πίλερ αποτέλεσαν οι ανθογραφίες του Γιαν Μπρίγκελ του πρεσβύτερου. Το σκοτεινό βάθος της εικόνας επιτρέπει να προβληθούν με σαφήνεια τα ανοιχτόχρωμα άνθη. Στο μέσον τοποθετείται ένα βάζο, πάνω σε ξύλινη βάση. Μέσα από το δοχείο βγαίνουν τα λουλούδια (ντάλιες, τριαντάφυλλα, νάρκισσοι κ.ά.) και απλώνονται προς διάφορες κατευθύνσεις έτσι που ο θεατής να μπορεί να τα θαυμάσει σε όλη τους την ομορφιά. Στη κορυφή του μπουκέτου τοποθετούνται τα σημαντικότερα, εν προκειμένω δυο τουλίπες: στα δεξιά μια βυσσινί και αριστερά μια δίχρωμη (λευκή με κόκκινες λεπτομέρειες). Οι δίχρωμες τουλίπες, όπως αυτή που ζωγραφίζει ο Πίλερ εδώ, θεωρούνταν σπάνιες και ως εκ τούτου ήταν εξαιρετικά πολύτιμες. Σήμερα, οι επιστήμονες γνωρίζουν ότι η διχρωμία τους οφείλεται στον ιό της τουλίπας (TBV), αλλά αυτό δεν εμπόδισε τον ζωγράφο να τις απεικονίσει, αφού δεν μιμείται τη φύση αλλά την τέχνη του Μπαρόκ.