Αλληγορία

000452 Νίκος Γιαλούρης, Αλληγορία, 1971, σέπια σε χαρτόνι, 81,5 × 63 εκ.

Από το 1965 έως το 1973 οι ΗΠΑ πολεμούσαν στο Βιετνάμ και η υφήλιος παρακολουθούσε με κομμένη την ανάσα. Την ίδια περίοδο, η αμερικανική παρεμβατικότητα στην Κεντρική και τη Νότια Αμερική μέσα από μια σειρά πραξικοπημάτων, αλλά και στην Ευρώπη (με πλέον χαρακτηριστικό παράδειγμα τη Χούντα των Συνταγματαρχών) έφτανε στο αποκορύφωμά της. Ο Γιαλούρης, ευαίσθητος δέκτης όλων αυτών των κοινωνικών συμβάντων, μετέφραζε τις ανησυχίες του σε αλληγορικές εικόνες. Στο σχέδιο, που έχει φιλοτεχνηθεί με σέπια, κυριαρχεί η μορφή της Ελευθερίας (από το ομώνυμο άγαλμα-σύμβολο στο λιμάνι της Νέας Υόρκης) να κρατά στην αγκαλιά της έναν διαμελισμένο στρατιώτη, στο περιβραχιόνιο του οποίου είναι γραμμένη η λέξη USA. Η σπασμένη, λεπτή και εξπρεσιονιστική γραμμή περιγράφει με σχετική ακρίβεια την Ελευθερία και τον νεκρό πολεμιστή. Το φόντο βάφεται σκούρο καφέ – στο χρώμα της σέπιας, επιτείνοντας τον τραγικό χαρακτήρα του συνόλου. Παρότι η Ελλάδα βιώνει τις συνέπειες της αμερικανικής εξωτερικής πολιτικής, ο ζωγράφος δεν μένει ασυγκίνητος μπροστά στο δράμα του απλού στρατιώτη, εκείνου που πεθαίνει στις ζούγκλες της νοτιοανατολικής Ασίας χωρίς και να πολυκαταλαβαίνει το γιατί. Και ο Έλληνας ζωγράφος δίνει, με αυτή τη λιτή, αλληγορική εικόνα, το δικό του σχόλιο για το πραγματικό τίμημα των πολέμων.