Γοργόνα

000201 Νίκος Γιαλούρης, Γοργόνα, 1977, ακρυλικά σε ξύλο, 74 × 82 εκ.

Η εμπνευσμένη από τη λαϊκή τέχνη και τη λαϊκή διακοσμητική παραγωγή του Νίκου Γιαλούρη αποτελεί τη δεύτερη, αλλά εξίσου σημαντική, κατηγορία του έργου του. Είναι δε, εκείνη η παραγωγή που βρήκε ευτυχή έκφραση σε μεγάλες, μνημειακές αναθέσεις όπως η διακόσμηση ξενοδοχείων, επαύλεων και πλοίων. Σε αυτή την ενότητα εντάσσεται και η συγκεκριμένη παράσταση, με τη μυθική μορφή της Γοργόνας. Ο καλλιτέχνης ακολουθεί τη λαϊκή παράδοση: αποδίδει το μυθικό μιξογενές ον (μισό γυναίκα και μισό ψάρι) ως την αδελφή του Μεγάλου Αλεξάνδρου, αφότου ήπιε το αθάνατο νερό, και ρωτάει τους ναυτικούς αν ζει ο αδελφός της. Η ερώτηση αναγράφεται σε ανοιχτό ειλητό, με τη χαρακτηριστική γραφή του Γιαλούρη, στο κάτω τμήμα της παράστασης. Αν οι ναυτικοί απαντούσαν θετικά, η Γοργόνα χαρούμενη τους άφηνε να συνεχίσουν το ταξίδι τους. Σε περίπτωση αρνητικής απάντησης, θύμωνε και βύθιζε το άτυχο πλοίο. Ο ζωγράφος εγγράφει τη μορφή του τέρατος μέσα σε διακοσμητικό πλαίσιο που μιμείται ξυλόγλυπτο. Η Γοργόνα κρατά στο ένα χέρι τρίαινα και στο άλλο ένα ιστιοφόρο, ενώ το φόντο πίσω της έχει το βαθύ μπλε της θάλασσας. Ο έξωθεν του διακοσμητικού πλαισίου χώρος βάφεται γκρίζος και στο κάτω τμήμα, μια ανθοδέσμη διακοσμεί τον ανοιχτό ειλητό. Η σύνθεση πιθανότατα αποτελεί μακέτα για κάποια μνημειακή διακόσμηση.